Miasto Rozwój

Niewidzialni niewidomi w budżecie obywatelskim Wrocławia

rynek3
Martyna Wilk
Polegiwacze. Hotele dla zapylaczy. Donice. Kieszonkowe parki. Takie rzeczy liderzy ogólnomiejskich projektów zgłoszonych do WBO 2017 chcieliby widzieć we Wrocławiu. A co z tymi, co nie widzą?

Obywatelskość wpadła między młot a kowadło. Obywatelskie jest angażowanie mieszkańców w sprawy publiczne i utwierdzanie ich w przekonaniu, że trzeba samemu dbać o społeczny interes. Szkopuł w tym, że dbając o dobro swojej wspólnoty, łatwo nieumyślnie pominąć tych potrzebujących, którzy nie mają siły przebicia.

Samorząd a czułość

Budżety obywatelskie cieszą się popularnością nie tylko we Wrocławiu. Wiele polskich gmin dostrzega w tym konkursie na projekty sprawny mechanizm zbierania pomysłów na rozwój lokalny. W praktyce Wrocławski Budżet Obywatelski (WBO) to nic innego jak subtelny, nienachalny sposób włączania wrocławian w zarządzanie miastem, czyli realizowanie tego, co teoretycy określają słowem: governance.

Administracja publiczna dostrzegająca mieszkańców, obywateli i przedsiębiorców – czyli tych, dla służenia którym ją powołano – jest administracją governance. Ale samorząd sam z siebie nie stanie się czuły na ludzkie potrzeby, dlatego muszą mu w tym pomóc obywatele. Głosowanie w budżetach obywatelskich (a wcześniej – zgłaszanie swoich pomysłów do realizacji z miejskich finansów) jest właśnie takim „gestem dobrej woli” mieszkańców w stronę urzędników. A przy okazji mówi sporo o wartościach, jakimi kieruje się lokalna społeczność.

Wykluczanie przez niedostrzeganie

Do tegorocznego WBO zgłoszono 754 projekty; spośród nich 372 dopuszczono do głosowania. W tej liczbie znajduje się 50 projektów ogólnomiejskich, a wśród nich – jeden skierowany do osób z niepełnosprawnością wzroku.

„Wrocław na dotknięcie ręki – tylfograficzne mapy wybranych rejonów Wrocławia” (numer projektu: 629) zakłada stworzenie i ulokowanie map tyflograficznych w ważnych miejscach Wrocławia, takich jak: Ostrów Tumski, Hala Stulecia i Narodowe Forum Muzyki. Mapy te pomagają osobom słabowidzącym i niewidomym odnaleźć się w przestrzeni, poznawać ją i tym samym doświadczać tego, co jest tak oczywiste dla osób ze zdrowym wzrokiem – radości płynącej ze zwykłego przebywania w mieście.

Mapy tyflograficzne to inaczej tzw. mapy dotykowe. W uproszczony sposób przedstawiają przestrzeń, uwzględniając jej najważniejsze strefy i punkty. A ponieważ są opisane w języku brajla, pozwalają osobom mającym problem ze wzrokiem samodzielnie zaprojektować indywidualną trasę poruszania się. To proste rozwiązanie jest nieodzowną pomocą dla osób z niepełnosprawnością, a dla pozostałych – wizualną atrakcją miejską i turystyczną.

Dostępność profitem wszystkich

Nie jest tak, że rozwiązania przydatne dla ogółu mieszkańców są zbędne osobom z niepełnosprawnościami. Niektóre projekty zgłoszone do WBO 2017 – np. ogólnomiejskie „Wsiadanie na poziomie – budowa przystanków wiedeńskich Górnickiego” (numer projektu: 35) i „Rondo Reagana na poziomie! Budowa peronów na Rondzie Reagana” (numer projektu: 35) – wpisują się w potrzeby ludzi z ograniczoną motoryką ruchu. Wciąż jednak zdarzają się przedsięwzięcia realizowane źle nie z powodu złej woli projektantów i wykonawców, lecz z braku uważności na etapie planowania – wszystko dlatego, że zasięganie opinii publicznej przez samorządy nie stało się jeszcze nawykiem. Dosadnym przykładem jest tu rewitalizacja wrocławskiego Zaułku Solnego, który po przebudowie w roku 2015 wciąż jest niedostępny dla osób poruszających się na wózkach. A przecież przeprowadzenie konsultacji społecznych wśród niepełnosprawnych wrocławian szybko wykazałoby niedoskonałość planowanych zmian.

Na projekty zgłoszone do Wrocławskiego Budżetu Obywatelskiego 2017 można głosować do 2 października. Swoje poparcie warto dać tym propozycjom, które wspierają obywateli mających szczególne potrzeby.

Niewidzialni niewidomi w budżecie obywatelskim Wrocławia
4.86 na podstawie 7 głosów

O Autorze

Martyna Wilk

Martyna Wilk

Radna osiedla Powstańców Śląskich. Członkini Grupy Dialogu Społecznego ds. technologii obywatelskich przy Urzędzie Miejskim Wrocławia. Specjalistka w Centrum Wiedzy i Informacji Naukowo-Technicznej Politechniki Wrocławskiej.
Wieloletnia redaktorka prowadząca branżowego pisma informatycznego skierowanego do administracji publicznej (2011–2017); redaktorka pism z obszaru technologii informacyjno-komunikacyjnych dla nauczycieli wszystkich szczebli edukacyjnych (2014–17).
Panelistka na międzynarodowej konferencji Personal Democracy Forum 2017, gdzie prowadziła autorskie warsztaty pt. „Przyszłość humanistyki jest na politechnikach”.
Autorka takich publikacji książkowych, jak: „Dobre pomysły na cyfrowy urząd”, „Implementacja ITIL w administracji publicznej” oraz „Dostępność treści internetowych (WCAG 2.0) w praktyce instytucji publicznych”.
Publikuje na tematy związane m.in.: z rozwojem komunikacji między obywatelami a instytucjami publicznymi, ze smart city, z wykluczeniem cyfrowym oraz z wpływem technologii na demokrację, rynek pracy i obywatelskość.
Szuka rozwiązań, które – dla dobra rozwoju społecznego i gospodarki – zbliżają nauki humanistyczne i techniczne.