Kultura Miasto Miejsca

Pamiętajmy o Polsce. Solidarność Norwesko – Polska

31 sierpnia 1980 r. do strajkującej Stoczni Gdańskiej dotarli norwescy związkowcy. Od tego gestu rozpoczęła się akcja bezprecedensowej pomocy dla walczących o wolność Polaków. Tysiące Norwegów włączyło się w zbiórki pieniężne, przesyłkę maszyn drukarskich, a w stanie wojennym także w aktywną pomoc dla osób represjonowanych i ich rodzin pod hasłem “Ikke glem Polen!” (Pamiętaj o Polsce!). Działalność tę koordynowała organizacja Solidaritet Norge-Polen (Solidarność Norwesko-Polska), której wsparcie i współpraca z działaczami polskiej Solidarności, szczególnie w Trójmieście i Wrocławiu, przeszły do legendy.

Wybuch norweskiej sympatii do Polski i Polaków, szczególnie po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego, nie ma swojego precedensu w historii. Nasz kraj wspomagali zarówno zwykli Norwegowie, jak i bardzo znaczące postacie życia politycznego czy związkowego. Do organizacji Solidaritet Norge-Polen – w skład której weszło ponad dwieście organizacji związkowych – należało sto tysięcy osób zrzeszonych w kilkudziesięciu oddziałach rozsianych po całej Norwegii. Demonstracje, zbiórki pieniędzy, koncerty, imprezy popularyzujące Polskę i polską historię, działalność wydawniczo-informacyjna, prasa, paczki do Polski, akcje humanitarne i informacyjne, przede wszystkim wśród dziennikarzy i polityków norweskich, oraz inne przedsięwzięcia – jak na przykład „adopcja więźniów politycznych” – były prowadzone nieprzerwanie przez całą dekadę lat 80. XX wieku. Delegacja norweska była także obecna podczas podpisywania Porozumień Sierpniowych w stoczniowej sali BHP w sierpniu 1980 roku. To właśnie ci związkowcy, na prośbę Lecha Wałęsy, zebrali jesienią – w ramach Akcji „Daj godzinę pracy dla Polski” – prawie sto tysięcy koron, za które nabyli i przekazali Solidarności ponad sto czterdzieści maszyn drukarskich. Po ogłoszeniu stanu wojennego, w Wigilię 1981 roku, w ciągu dwóch godzin, SNP zebrała na pomoc Polsce ponad milion koron. Norwegowie z wielkim entuzjazmem przyjęli również przyznanie Lechowi Wałęsie Pokojowej Nagrody Nobla. Ważną rolę w kontaktach SNP z Solidarnością odgrywał Wrocław. Wielu wrocławskich działaczy polskiego podziemia, którzy w drugiej połowie lat 80. XX wieku wyemigrowali do Norwegii, weszło w skład władz krajowych organizacji. Po odzyskaniu przez nasz kraj niepodległości, Wrocław stał się jednym z pierwszych miejsc w Polsce, gdzie pojawili się Norwegowie, ale tym razem już w innej roli – prowadząc z Polakami pierwsze wspólne przedsięwzięcia biznesowe.

Urząd Miejski Wrocławia we współpracy z Ośrodkiem Pamięć i Przyszłość, Centrum Historii „Zajezdnia” oraz Fundacją Bente Kahan zorganizował projekt „Pamiętajmy o Polsce. Solidarność Norwesko-Polska”. Składa się on z trzech komponentów: wystawy, konferencji tematycznej oraz wydarzeń kulturalnych z udziałem polskich i norweskich artystów w dniach 10 – 13 grudnia w Synagodze pod Białym Bocianem, Starym Klasztorze i Ośrodku Grotowskiego

Informacje praktyczne dotyczące wystawy „Pamiętajmy o Polsce. Solidarność Norwesko-Polska”:

Czas: 14 grudnia 2016 – 28 lutego 2017

Miejsce: Centrum Historii „Zajezdnia”, ul. Grabiszyńska 184

Godziny otwarcia: poniedziałek – czwartek 9.00 – 17.00; piątek – niedziela 10.00 – 18.00

Wstęp: bezpłatny

Przedsięwzięcie jest sfinansowane ze środków funduszy EOG i funduszy norweskich.

Pamiętajmy o Polsce. Solidarność Norwesko – Polska
5 na podstawie 5 głosów

O Autorze

Jan Strękowski

Jan Strękowski

Pisarz, dziennikarz, scenarzysta filmowy, dokumentalista. W przeszłości współpracownik KOR, redaktor pism podziemnych. Autor kilkudziesięciu filmów dokumentalnych, w tym poświęconych relacjom Polaków z innymi narodami (cykl „Polska w oczach cudzych” - bohaterem jednego z nich był Bjørn Cato Funnemark, przewodniczący SNP), „Pekin”, „Historia Normana Daviesa” „Osso moje Osso” i inne). Autor książek literackich i publicystycznych, w tym poświęconych historii Polski i relacjom z innymi narodami, jak „Bohaterowie Europy. Norwegia Polsce 1976-1989”, czy „Polska w oczach cudzych”.